AI ve GEO sözlüğü

Claude Code

Claude Code, Anthropic'in kodu okuyan, dosyaları düzenleyen ve komut çalıştıran AI kodlama ajanıdır.

Terminalde, IDE'de, masaüstü uygulamada ve tarayıcıda çalışır. 22 Eylül 2026'dan (v2.1.280) beri varsayılan modeli Opus 5.5.

CLAUDE.md

CLAUDE.md, Claude Code'un her oturumun başında okuduğu proje belleği dosyasıdır.

Anthropic dosya başına 200 satırın altında kalmayı öneriyor; uzun dosya daha çok context yer ve kurallara uyumu düşürür.

AGENTS.md

AGENTS.md, farklı AI kodlama ajanlarının ortak okuduğu proje talimatı dosyasıdır.

Claude Code, v2.1.277'den (18 Eylül 2026) beri repoda CLAUDE.md yoksa AGENTS.md dosyasını okuyor.

Plan modu

Plan modu, Claude'un dosyaları okuyup plan yazdığı ama sen onaylamadan hiçbir dosyaya dokunmadığı çalışma modudur.

Shift+Tab ile ya da oturumu claude --permission-mode plan ile başlatarak açılır. Planı Ctrl+G ile kendi editöründe düzeltirsin.

Auto mode

Auto mode, Claude Code'da her işlem için onay sormak yerine riskli işlemleri bir sınıflandırıcının durdurduğu izin modudur.

14 Ağustos 2026'dan beri Pro, Max ve Team planlarında başlangıç izin modu. İzin kurallarındaki yasaklar auto modda da geçerli.

İzin kuralları

İzin kuralları, Claude Code'un hangi aracı ve dosyayı onaysız kullanacağını, hangisinde soracağını ve hangisini hiç kullanamayacağını belirleyen allow, ask ve deny listeleridir.

Önce deny, sonra ask, en son allow uygulanır. Read(./.env) gibi bir deny kuralıyla .env dosyası okumaya kapanır.

Context penceresi

Context penceresi, modelin bir oturumda aynı anda görebildiği metnin tamamıdır: konuşma, okunan dosyalar, CLAUDE.md ve araç tanımları.

Claude Code'da /context komutu context'in neyle dolduğunu ızgara halinde gösterir. Sen ilk mesajı yazmadan CLAUDE.md, MCP araç adları ve skill açıklamaları yüklenir.

/clear

/clear, Claude Code'da context'i boşaltıp yeni bir konuşma başlatan komuttur.

Eski konuşma silinmez, /resume ile dönülür. Anthropic'in rehberine göre aynı konuda iki düzeltme tutmadıysa temiz oturum daha iyi sonuç verir.

Checkpoint

Checkpoint, Claude Code'un her yeni prompt'ta kaydettiği geri dönüş noktasıdır.

/rewind ile ya da prompt kutusu boşken Esc'e iki kez basarak kodu, konuşmayı ya da ikisini birden o ana döndürürsün. Bash komutlarının değiştirdiği dosyalar izlenmez; git'in yerini tutmaz.

Hook (Claude Code)

Hook, Claude Code'un iş akışında belirli bir anda, örneğin bir dosya düzenlendikten sonra, senin komutunu her seferinde çalıştıran otomasyondur.

Anthropic'in rehberine göre CLAUDE.md talimatları tavsiye niteliğinde, hook ise işin olacağını garanti eder.

Skill

Skill, SKILL.md dosyasında duran ve sadece konu uyduğunda yüklenen talimat paketidir.

Oturumda yalnızca açıklaması yer kaplar; gövdesi kullanılınca yüklenir. /skill-adı ile elle de çağrılır.

Alt ajan

Alt ajan (subagent), ayrı bir context penceresinde ve kendi araç izinleriyle çalışıp ana oturuma sadece özet döndüren yardımcı ajandır.

Tanımı .claude/agents/ klasöründeki bir Markdown dosyasıdır. Test çıktısı ya da log onun context'inde kalır.

MCP

MCP (Model Context Protocol), yapay zeka uygulamalarını dış araçlara ve veri kaynaklarına bağlayan açık protokoldür.

Claude Code, MCP sunucuları üzerinden veritabanı, tasarım ya da proje yönetimi araçlarına erişir. Bağlanan her sunucunun araç adları context'e yüklenir.

Output style

Output style, Claude Code'un bütün oturum boyunca nasıl cevap vereceğini belirleyen ayardır.

Varsayılanın dışında dört hazır stil var: Proactive, Concise, Explanatory ve Learning. Learning'de tasarım kararı gereken yeri Claude sana bırakır.

Statusline

Statusline (durum satırı), Claude Code'un altında duran ve senin script'inin doldurduğu bilgi satırıdır.

Script oturum verisini JSON olarak alır, model ve context yüzdesi gibi. Yerelde çalışır, API token'ı harcamaz.

GEO

GEO (Generative Engine Optimization), bir markanın ChatGPT, Perplexity ve Gemini gibi yapay zeka asistanlarının cevaplarında anılması ve kaynak gösterilmesi için yapılan çalışmadır.

Google'ın yapay zeka rehberine göre (son güncelleme 10 Temmuz 2026) bu iş hâlâ SEO'dur. Fark ölçümde: cevapta anılıp anılmadığın ölçülür.

SEO

SEO (arama motoru optimizasyonu), bir sitenin Google ve Bing gibi arama motorlarında bulunması ve üst sıralarda çıkması için yapılan teknik ve içerik çalışmasıdır.

llms.txt

llms.txt, sitenin kökünde duran ve siteyi dil modellerine düz metinle özetleyen dosyadır.

Google Search onu kullanmıyor (Google, 10 Temmuz 2026). Lyro'da tanım cümlesi sayfada, meta açıklamada ve llms.txt'de aynıydı; ChatGPT'nin hangisinden aldığı ayrılamadı.

OAI-SearchBot

OAI-SearchBot, OpenAI'ın ChatGPT aramasında gösterilecek siteleri tarayan botudur.

robots.txt'de bu bota kapalı siteler ChatGPT arama cevaplarında gösterilmez. OpenAI'a göre robots.txt değişikliği yaklaşık 24 saatte uygulanır.

GPTBot

GPTBot, OpenAI'ın yapay zeka modellerinin eğitiminde kullanılabilecek içeriği tarayan botudur.

OpenAI'a göre GPTBot ve OAI-SearchBot ayrı ayarlanır: eğitimi kapatıp ChatGPT aramasında kalabilirsin.

ChatGPT-User

ChatGPT-User, bir kullanıcı ChatGPT'de ya da bir GPT'de sayfa açtırdığında siteye gelen istemcidir.

OpenAI'a göre bu ziyaretleri kullanıcı başlattığı için robots.txt kuralları geçerli olmayabilir. Arama dizinine alınmak için kullanılmaz.

ClaudeBot

ClaudeBot, Anthropic'in modellerini geliştirmek için web içeriği toplayan botudur.

Anthropic'in iki botu daha var: Claude-User, bir kullanıcı Claude'a soru sorduğunda sayfayı açar; Claude-SearchBot, arama sonuçları için içeriği dizine alır. Üçü de robots.txt'ye uyar ve ayrı ayrı ayarlanır.

utm_source=chatgpt.com

utm_source=chatgpt.com, ChatGPT'nin cevaplarındaki linklere eklediği kaynak etiketidir.

lyromusic.com'da ChatGPT'den gelenlerin %79'u referrer göndermedi; onları bu etiketten tanımak gerekti (21-27 Eylül 2026).

Durum sayfası

Durum sayfası, müşterinin bir yapay zeka asistanına anlatacağı tek bir duruma cevap veren ve cevabı ilk 1-3 cümlede veren sayfadır.

lyromusic.com'da ChatGPT trafiğinin %59'u iki durum sayfasına indi (21-27 Eylül 2026).

Tanım cümlesi

Tanım cümlesi, ürünü anlatan ve sayfanın ilk paragrafında, meta açıklamada ve llms.txt'de aynı kelimelerle duran tek cümledir.

Dört parçası var: müşteri ne getirir, sen ne yaparsın, eline ne geçer, korkuyu kaldıran söz. Lyro'da ChatGPT'nin iki cevabı dört parçayı da tekrar etti.

IndexNow

IndexNow, bir sitede eklenen ya da değişen sayfaları katılımcı arama motorlarına anında bildiren açık protokoldür.

Bing ve Yandex gibi arama motorları destekler. Site kökünde bir anahtar dosyası durur, değişen adresler tek istekle bildirilir.

Yapısal veri

Yapısal veri, bir sayfanın ne olduğunu (makale, SSS, hizmet, kişi) arama motorlarına makine diliyle anlatan schema.org işaretlemesidir.

Google'ın yapay zeka rehberine göre AI özelliklerinde görünmek için özel bir işaretleme gerekmez; yapısal veri sayfadaki görünür metinle uyumlu olmalı.

Hook (içerik)

Hook, bir gönderinin kapağındaki ya da ilk satırındaki, okuyanı durduran cümledir.

ahmetileai'da hook bir olgu, bir tarih ya da ölçülmüş bir sonuçtur; 9-12 kelime, mümkünse tam bir sayı içerir. "Şunu yap, şöyle ol" emri hook sayılmaz.

Tık tuzağı

Tık tuzağı, içeriğin vermediği bir şeyi vaat eden ya da korku ve emirle tıklatan başlıktır.

Ayırt etmek için sor: başlıktaki vaat içerikte var mı, bir kaynağa ya da ölçüme dayanıyor mu, tarihi belli mi?

Lead magnet

Lead magnet, bir kişinin iletişime geçmesi karşılığında verilen ücretsiz kaynaktır: PDF, şablon ya da kontrol listesi.

ahmetileai'da PDF'ler Instagram'da yorum kelimesiyle DM'den gelir; her linkteki kod hangi gönderinin kaç indirme getirdiğini sayar.

Reklam etiketi

Reklam etiketi, sosyal medyada bir karşılık alınarak yapılan tanıtımın başına konan "Reklam" ya da "Tanıtım" ibaresidir.

Türkiye'de 1 Ağustos 2026'dan beri zorunlu; reklam verenin adıyla ya da "@marka tarafından sağlandı" gibi bir ifadeyle, kaydırmadan görünen yerde. Hediye ve indirim karşılığı paylaşımlar da kapsamda.